Wydawca treści Wydawca treści

Grzyby

Kogo mogę się poradzić w sprawie zebranych w lesie grzybów, czy grzyby w lesie można zbierać bez ograniczeń, czy znalezione grzyby należy wykręcać, czy wycinać - odpowiedzi na te i inne pytania.

Kogo mogę się poradzić w sprawie zebranych w lesie grzybów?

Podstawową zasadą jest zbieranie tylko i wyłącznie owocników grzybów, które dobrze znamy. Nie należy zbierać osobników zbyt młodych, bo to utrudnia określenie gatunku oraz zbyt starych, które z kolei mogą być toksyczne. Jeżeli nie jesteśmy pewni, czy  znaleziony  grzyb jest przydatny do spożycia, to lepiej pozostawić go w lesie.

Aby nauczyć się prawidłowego zbierania grzybów i rozpoznawania gatunków warto uczestniczyć w organizowanych przez nadleśnictwa grzybobraniach. Informacje o nich znajdziecie na stronie www.lasy.gov.pl oraz stronach jednostek. Warto szukać porady w punktach skupu i u grzyboznawców - nadleśnictwa nie zajmują się ocenianiem grzybów. Bezpłatnych porad na temat zebranych w lesie grzybów udzielają wszystkie terenowe stacje sanitarno-epidemiologiczne, które znajdują się w każdym powiatowym mieście. Prowadzą one także rejestry grzyboznawców, którzy udzielają porad.

W przypadku wystąpienia po spożyciu grzybów nudności, bólów brzucha, biegunki, czy podwyższonej temperatury należy wywołać wymioty i jak najszybciej zgłosić się do lekarza. Wezwany w porę może uratować życie. Nie należy lekceważyć takich objawów. Trzeba też pamiętać, że przy zatruciach muchomorem sromotnikowym występuje faza pozornej poprawy, później stan chorego gwałtownie się pogarsza.

Czy grzyby w lesie można zbierać bez ograniczeń?

Grzyby w polskich lasach można zbierać bez ponoszenia jakichkolwiek kosztów i w zasadzie bez ograniczeń, ale są pewne wyjątki. Nie wolno ich zbierać w niektórych częściach lasu, gdzie jest stały zakaz wstępu:  na uprawach do 4m wysokości, w drzewostanach nasiennych i powierzchniach doświadczalnych, w ostojach zwierzyny. Nie wolno ich także zbierać na obszarach chronionych: w rezerwatach i parkach narodowych. Rygorystycznie należy przestrzegać zakazu wstępu na tereny wojskowe.

Należy oszczędzać duże, stare owocniki grzybów, gdyż nie są atrakcyjne kulinarnie, a  mają duże znaczenie dla rozwoju grzybów. Jeśli wiemy, że jakiś grzyb jest rzadki i ginący to także oszczędźmy go, nawet jeśli jest jadalny. Niezależnie od miejsca występowania część gatunków grzybów podlega całkowitej ochronie gatunkowej – poznaj dokładnie listę tych grzybów zanim wybierzesz się do lasu.

Czy znalezione grzyby należy wykręcać, czy wycinać?

To pytanie jest zadawane od niepamiętnych czasów. Powstało zapewne tuż po słynnym dylemacie dotyczącym jaja i kury. Skoro jest tyle gatunków rozmaitych grzybów to spokojnie możemy stosować oba sposoby. Każdy jest dobry, ale  stosowany z rozsądkiem. Większe owocniki grzybów lepiej jest wyciąć, ze względów praktycznych, bo zaoszczędzamy sobie pracy przy czyszczeniu grzybów. Naturalnie nie w połowie trzonu, jak to nieraz widać przy zbiorze podgrzybków w celach zarobkowych. Możemy delikatnie podważyć także owocnik grzyba koniuszkiem noża. Wycinamy jak najniżej, odgarniając dokładnie ściółkę i uważając, aby nie uszkodzić grzybni. Potem starannie przykrywamy to miejsce, aby grzybnia nie wysychała. Resztka trzonu grzyba szybko zgnije lub zjedzą ją ślimaki.

Grzyby blaszkowe, takie jak kurka, zielonka czy rydz lepiej jest wykręcać. Należy je wyjąć z podłoża tak, aby nie uszkodzić trzonu i także dokładnie zakryć grzybnię ściółką. Tak wyjęty owocnik łatwiej rozpoznać co do gatunku, a jest to bardzo istotne, aby wyeliminować pomylenie zielonki, gołąbka czy pieczarki z  muchomorem zielonkawym. Rozpoznaje się go m.in. po pochwie u podstawy trzonu, stąd nie można takich grzybów wycinać. Pamiętajmy, że jeden średni owocnik to dawka śmiertelna dla człowieka.

Jak zbierać i przechowywać grzyby zanim trafią do kuchni?

Pierwsza zasadą jest zbieranie tylko znanych nam grzybów. Unikniemy wtedy zatrucia na pozór apetycznie wyglądającymi, ale groźnymi dla naszego zdrowia owocnikami. Zbieramy tylko owocniki zdrowe, nieuszkodzone i młode, ale nie zbyt młode, bo wtedy trudno rozpoznać gatunek grzyba. Pozostawiamy w nienaruszonym stanie grzyby niejadalne, nieznane nam oraz osobniki stare, które pozostawiamy jako „nasienniki". Najczęściej i tak  są robaczywe. Czy wiecie dlaczego grzyby są robaczywe? Te „robaki", które dziurawią nasze grzyby, szczególnie z letnich zbiorów, to larwy (czerwie) muchówek. Właśnie w grzybach przechodzą część swojego rozwoju.

Warto także pamiętać, że owocniki grzybów to żyjące organizmy, które nawet po zerwaniu nadal rozwijają się i oddychają wydzielając dwutlenek węgla i wodę. Dlatego bardzo ważne jest prawidłowe przechowywanie owoców grzybobrania. Najlepsze są szerokie, wiklinowe koszyki, a nie plastikowe wiadra, torby czy woreczki. Nawet najpiękniejsze owocniki szlachetnych gatunków grzybów mogą być przyczyną zatrucia, gdy przechowywane będą w foliowej torebce i ulegną zaparzeniu. Często wybieramy się na grzybobranie daleko od domu. W trakcie szybko postępujących procesów gnilnych wywołanych złym przechowywaniem grzybów wydzielają się toksyny, szkodliwe dla naszego zdrowia. Dlatego nawet powszechnie znane kurki czy podgrzybki mogą nam zaszkodzić, gdy je źle przechowamy.


Polecane artykuły Polecane artykuły

Powrót

Oferta edukacyjna

Oferta edukacyjna

Gdzie edukujemy?

Na terenie Nadleśnictwa Człuchów zajęcia edukacyjne prowadzone są w następujących miejscach:

  1. w wiacie edukacyjnej w Gozdnicy,
  2. w biurowcu Nadleśnictwa Człuchów zlokalizowanym przy ul. Jana III Sobieskiego 3 w Człuchowie,
  3. na ścieżce edukacyjnej w Leśnictwie Wałdowo,
  4. w szkółce leśnej "Gospodarstwo nasienno-szkółkarskie Marysin",
  5. w lesie,
  6. ponadto w szkołach, przedszkolach i innych instytucjach kulturalno-oświatowych w zasięgu administracyjnym nadleśnictwa.

 

Kto przeprowadza zajęcia edukacyjne?

Osobą odpowiedzialną za przeprowadzanie, koordynację zajęć i projektów edukacyjnych oraz promocyjnych jest pracownik nadleśnictwa posiadający w swoim zakresie obowiązków prowadzenie czynności związanych z edukacją leśną społeczeństwa.  W razie potrzeby, stosownie do posiadanej wiedzy, do realizacji zadań związanych z edukacją leśną mogą być angażowani również inni pracownicy nadleśnictwa. W przypadku zajęć prowadzonych na terenie wiaty edukacyjnej w Gozdnicy i ścieżki edukacyjnej w Leśnictwie Wałdowo- zajęcia mogą odbywać się bez udziału pracowników nadleśnictwa.

 

Jak zamówić przeprowadzenie zajęć edukacyjnych na terenie Nadleśnictwa Człuchów?

  1. Należy skontaktować się z osobą zajmującą się edukacją leśną w Nadleśnictwie Człuchów celem umówienia terminu  i miejsca przeprowadzenia zajęć. Można to zrobić telefonicznie pod nr telefonu +48 784-040-946 lub poprzez e-mail: jacek.godlewski2@szczecinek.lasy.gov.pl.
  2. Zajęcia edukacyjne z udziałem pracownika nadleśnictwa odbywają się zasadniczo w godzinach 7:00-15:00. Na pisemny wniosek zainteresowanego podmiotu, po wyrażeniu zgody przez Nadleśniczego, zajęcia mogą odbyć się również poza godzinami pracy nadleśnictwa.
  3. Po uzgodnieniu terminu należy wypełnić „Kartę zgłoszenia pobytu w wiacie edukacyjnej lub innym obiekcie Nadleśnictwa Człuchów w celach edukacyjnych" dostępną do pobrania na samym dole tej strony.
  4. Wypełnioną i podpisaną kartę należy dostarczyć do biura nadleśnictwa co najmniej 7 dni przed planowaną datą zajęć. Forma dostarczenia karty: tradycyjna lub elektroniczna (skan wysłany na adres  e-mail: czluchow@szczecinek.lasy.gov.pl).

 

Zasady udostępniania wiaty edukacyjnej w Gozdnicy

  1. Wiata edukacyjna w Gozdnicy może być udostępniana organizacjom społecznym, jednostkom samorządowym, jednostkom oświatowo-kulturalnym, komitetom rodzicielskim, służbom publicznym oraz innym zrzeszeniom, stowarzyszeniom lub organizacjom pożytku publicznego.
  2. Wiata edukacyjna w Gozdnicy udostępniana jest  przede wszystkim w celach edukacyjnych i  w takich celach udostępniana jest zawsze bezpłatnie.
  3. Zajęcia edukacyjne w ww. wiacie, w tym akcje, konkursy, lekcje terenowe, festyny, rajdy i inne przedsięwzięcia mogą być przeprowadzane z udziałem pracownika nadleśnictwa lub bez jego udziału.
  4. Zajęcia edukacyjne odbywają się zasadniczo w godzinach 7:00-15:00. Na pisemny wniosek zainteresowanego podmiotu, po wyrażeniu zgody przez Nadleśniczego, zajęcia mogą odbyć się również poza godzinami pracy nadleśnictwa.

 

W celach rekreacyjnych ww. wiata udostępniana jest odpłatnie. Obowiązujące ceny netto przedstawiono poniżej:

  1. Zorganizowanie ogniska na zewnątrz – 10 zł za każdą godzinę
  2. Korzystanie z wiaty bez wykorzystania wewnętrznego paleniska – 40 zł za każdą godzinę
  3. Korzystanie z wiaty z wykorzystaniem wewnętrznego paleniska – 50 zł za każdą godzinę

 

Jak zarezerwować wiatę w Gozdnicy w celu przeprowadzenia zajęć edukacyjnych?

  1. W pierwszej kolejności należy zapoznać się z  „Regulaminem korzystania z wiaty w Gozdnicy” dostępnym na dole tej strony.
  2. Następnie należy skontaktować się z osobą zajmującą się edukacją leśną w Nadleśnictwie Człuchów celem umówienia terminu udostępnienia wiaty. Można to zrobić telefonicznie pod nr telefonu +48 784-040-946 lub poprzez e-mail: jacek.godlewski2@szczecinek.lasy.gov.pl.
  3. Po uzgodnieniu terminu należy wypełnić „Kartę zgłoszenia pobytu w wiacie edukacyjnej lub innym obiekcie Nadleśnictwa Człuchów w celach edukacyjnych" dostępną do pobrania na samym dole tej strony.
  4. Wypełnioną i podpisaną kartę należy dostarczyć do biura nadleśnictwa co najmniej 7 dni przed planowaną datą zajęć. Forma dostarczenia karty: tradycyjna lub elektroniczna (skan wysłany na adres  e-mail: czluchow@szczecinek.lasy.gov.pl).

 

Jak zarezerwować wiatę w Gozdnicy do celów rekreacyjnych?

  1. W pierwszej kolejności należy zapoznać się z  „Regulaminem korzystania z wiaty w Gozdnicy” dostępnym na dole tej strony.
  2. Następnie należy skontaktować się z osobą zajmującą się edukacją leśną w Nadleśnictwie Człuchów celem umówienia terminu udostępnienia wiaty. Można to zrobić telefonicznie pod nr telefonu +48 784 040 946 lub poprzez e-mail: jacek.godlewski2@szczecinek.lasy.gov.pl.
  3. Po uzgodnieniu terminu należy wypełnić „Wniosek o udostępnienie wiaty w Gozdnicy na cele rekreacyjne” dostępny do pobrania na samym dole tej strony.
  4. Wypełniony i podpisany wniosek należy dostarczyć do biura nadleśnictwa co najmniej 14 dni przed planowaną datą wynajmu. Forma dostarczenia wniosku: tradycyjna lub elektroniczna (skan wysłany na adres  e-mail: czluchow@szczecinek.lasy.gov.pl).

 

Tereny leśne poza swym naturalnym pięknem mogą stanowić zagrożenie dla bezpieczeństwa i zdrowia stąd prosimy o zapoznanie się z listą zagrożeń dla bezpieczeństwa i zdrowia osób przebywających na powierzchniach leśnych, w miejscach udostępnionych dla edukacji leśnej, rekreacji i turystyki dostępną do pobrania poniżej.